Jak „efekt zagrody” chroni dzieci przed astmą i alergiami?

30 lipca 2026, 11:02

W latach 80. XX wieku epidemiologia zwróciła uwagę, że dzieci wychowujące się w gospodarstwach rolnych rzadziej chorują na astmę i alergie. Do tej pory jednak wyjaśnienie tego zjawiska – zwanego „efektem zagrody” – opierało się na ogólnej hipotezie mówiącej, że intensywny kontakt z różnorodnymi mikroorganizmami we wczesnym dzieciństwie trenuje układ odpornościowy, ucząc go, by nie reagował nadmiernym stanem zapalnym na bodźce, które w rzeczywistości nie stanowią zagrożenia. Taka koncepcja, mimo że przekonująca, nie wskazywała, które konkretnie drobnoustroje odpowiadają za ochronę ani jak dokładnie ta ochrona powstaje.



Przeżył bez liści, podpinając się pod korzenie sąsiednich drzew

26 lipca 2019, 10:06

W nowozelandzkim lesie biolodzy znaleźli pozbawiony liści pniak agatisa (Agathis australis), który nadal żyje dzięki podpięciu korzeni do sąsiednich drzew. Autorzy artykułu z pisma iScience uważają, że inne drzewa "zgadzają się" na to w zamian za dostęp do większego systemu korzeniowego. Uzyskane wyniki sugerują, że zamiast z indywidualnymi osobnikami - drzewami - mamy więc raczej do czynienia z leśnym superorganizmem.


Yeti to niedźwiedź?

17 października 2013, 19:36

Profesor Bryan Sykes z Oxford University porównał DNA pochodzące rzekomo od yeti z bazą danych genomów różnych zwierząt i stwierdził, że yeti to potomek dawnych niedźwiedzi polarnych. W ubiegłym roku uczony zwrócił się do muzeów, naukowców oraz miłośników yeti o przysłanie włosów zwierzęcia


W Mohendżo Daro nierówności się zmniejszały, a ludzie bogacili?

5 października 2026, 12:16

Rozwój pierwszych miast często łączy się z narodzinami potężnych elit i pogłębiającymi się różnicami majątkowymi. Tymczasem badania Mohendżo Daro, jednego z dużych miast cywilizacji doliny Indusu, pokazują inną możliwość. Analiza powierzchni domów sugeruje, że nierówności ekonomiczne z czasem tam malały. Adam S. Green z University of York oraz Iqtedar Alam i Cameron Petrie z University of Cambridge opublikowali na łamach Antiquity artykuł, w którym omawiają hipotezę, że zmniejszanie się nierówności społecznych było spowodowane sposobem zarządzania miastem.


Jezioro Szkieletów odsłania jedne tajemnice i dodaje kolejne

21 sierpnia 2019, 11:28

Tajemnicze szkielety znad jeziora Roopkund w Himalajach należały do różnych genetycznie grup ludzi, którzy zginęli podczas co najmniej dwóch katastrof, a ich śmierć dzieli od siebie tysiąc lat. Wyniki analiz genetycznych przeczą więc przekonaniu, że wszyscy ci ludzie ponieśli śmierć podczas tego samego wydarzenia.


Najstarszy gość z Marsa

21 listopada 2013, 10:12

Profesor Munir Humayun z Florida State University jest przekonany, że zidentyfikował najstarszy znany meteoryt marsjański. Skała oznaczona jako NWA 7533 została w przeszłości znaleziona na Saharze przez jednego z Beduinów. Teraz po szczegółowych badaniach Humayun doszedł do wniosku, że liczy sobie ona 4,4 miliarda lat.


Nowy nietypowy minerał odkryty wewnątrz diamentu

26 września 2019, 09:00

Doktorantka z kanadyjskiego University of Alberta odkryła nieznany dotychczas minerał. Został on znaleziony wewnątrz diamentu wydobytego w RPA. Minerał nazwany goldschmidtytem – na cześć Victora Gomeza Goldschmidta, ojca nowoczesnej geochemii – posiada nietypową sygnaturę chemiczną jak na minerał pochodzący z ziemskiego płaszcza, wyjaśnia Nicole Meyer.


Gaz szlachetny w kosmosie

13 grudnia 2013, 14:03

Astronomowie z University College London są pierwszymi, którzy w przestrzeni kosmicznej odkryli gaz szlachetny. Znaleziono go w Mgławicy Kraba. Odkrycia dokonała grupa pod kierunkiem profesora Mike'a Barlowa, który obserwowała mgławice w dalekiej podczerwieni


Powstała pierwsza mapa skąposzczetów zamieszkujących glebę

25 października 2019, 11:02

Żyjące w glebie skąposzczety, np. dżdżownice, to jedne z najważniejszych, a jednocześnie najmniej zauważanych, zwierząt na Ziemi. Spulchniają one i użyźniają glebę, prowadzą recykling składników odżywczych, dzięki nim woda i powietrze mogą sięgać większych głębokości. Bez pierścienic gleba byłaby w znacznie gorszym stanie, a jej produktywność by spadła.


© azrainman

Rok 2013 wśród najcieplejszych od 1880

22 stycznia 2014, 18:44

Amerykańska NOAA (Narodowa Administracja Oceaniczna i Atmosferyczna) poinformowała, że rok 2013 był czwartym pod względem średniej temperatury rokiem od 1880 roku. Średnia globalna temperatury wyniosła 14,52 stopnia Celsjusza, tyle co w roku 2003


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy