Ludzie kontra maszyny: kto jest lepszym tłumaczem? Człowiek czy wielki model językowy?
13 lutego 2026, 09:27Systemy sztucznej inteligencji w coraz większej liczbie zadań dorównują ludziom. Dlatego naukowcy z Westlake University w chińskim Hangzhou postanowili sprawdzić, jak radzą sobie z tłumaczeniami tekstów. Porównali zatem tłumaczy gatunku Homo sapiens z wielkimi modelami językowymi, w tym z GPT-4, ALMA-R oraz Deepseek-R1. Ludzie i maszyny mieli tłumaczyć w obie strony te same fragmenty tekstów pomiędzy chińskim i angielskim, rosyjskim i angielskim oraz chińskim i hindi. Teksty dotyczyły trzech dziedzin. Były to bieżące informacje prasowe, teksty technologiczne i biomedyczne.
Pomijanie śniadania zwiększa ryzyko zdarzeń sercowych
23 lipca 2013, 11:25Mężczyźni, którzy regularnie pomijają śniadanie, są bardziej zagrożeni zawałem lub śmiertelną chorobą niedokrwienną serca.
Wybrzeża zanieczyszczone mikroplastikiem równie mocno co wielkie miasta
11 czerwca 2019, 09:35Woda morska, plaże i osady u wybrzeży Tarragony są równie silnie zanieczyszczone plastikiem jak wielkie miasta, takie jak Barcelona, wynika z badań przeprowadzonych przez naukowców z Universitat Rovira i Virgili. Większość z tego plastiku stanowią zaś mikrowłókna pochodzące z ubrań, które są wymywane podczas prania.
Jesz parówki, mrożoną pizzę i inną ultraprzetworzoną żywność? Osłabiasz swoje mięśnie
16 kwietnia 2026, 08:18Osoby, które jedzą dużo ultraprzetworzonej żywności (UPF) mają w mięśniach ud większą zawartość tłuszczu, zatem same mięśnie są w gorszym stanie. I jest to niezależne od ilości spożywanego tłuszczu, aktywności fizycznej czy czynników społecznych i demograficznych. Takie wnioski płyną z badań zespołu naukowego, na czele którego stali Zehra Akkaya z Uniwersytetu w Ankarze i Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Francisco, Gabby B. Joseph i Thomas M. Link z Uniwersytetu Kalifornijskiego w San Francisco.
Powstał bank spermy zagrożonych zwierząt
28 sierpnia 2013, 12:22W Japonii zadebiutował bank spermy zagrożonych zwierząt. Zespół z Uniwersytetu w Kioto zakonserwował m.in. próbki pobrane od 2 gatunków naczelnych.
'Wzgórza prosecco' wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO
8 lipca 2019, 10:07Po dekadzie lobbowania włoskie "wzgórza prosecco", gdzie uprawiane są winogrona do produkcji słynnego białego wina musującego, zostały w zeszły weekend wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Kandydatura wzgórz (ciglioni) z Conegliano i Valdobbiadene została zaaprobowana na spotkaniu Komitetu Światowego Dziedzictwa w Baku.
Wielkie badania pokazują, jak zwierzęta reagują na obecność ludzi
27 maja 2026, 09:04Ekolodzy od dziesięcioleci dokumentują, jak fizyczne przekształcanie środowiska – urbanizacja, rolnictwo i infrastruktura transportowa – niszczą siedliska i spychają dzikie gatunki na margines. Jednak obok tego wymiaru istnieje drugi, znacznie trudniejszy do uchwycenia: dynamiczna, zmienna w czasie i przestrzeni obecność samych ludzi i pojazdów. Nowe badania opublikowane w czasopiśmie Science pokazują, że sam fakt naszej obecności w lesie, nawet bez jakiejkolwiek fizycznej ingerencji w środowisko, potrafi głęboko i mierzalnie zmienić zachowanie dzikich zwierząt.
Spacerowanie po menopauzie zmniejsza ryzyko raka piersi
4 października 2013, 09:56Kobiety w wieku pomenopauzalnym, które spacerują co najmniej godzinę dziennie, obniżają ryzyko zachorowania na raka piersi. Artykuł poświęcony temu zagadnieniu ukazał się w piśmie Cancer Epidemiology, Biomarkers, and Prevention.
W USA chcą stworzyć olbrzymią bazę danych dzieci cierpiących na nowotwory
6 sierpnia 2019, 10:13W ubiegłym tygodniu odbyła się 3-dniowa burza mózgów, w czasie której około 200 naukowców i przedstawicieli pacjentów chorujących na nowotwory dyskutowało o propozycji prezydenta Trumpa, który podczas styczniowego State of the Union zapowiedział przeznaczenie w ciągu 10 lat 500 milionów dolarów na badania nad nowotworami u dzieci. Jednym z głównych elementów planu jest utworzenie olbrzymiej bazy danych.
W końcu udało się cyfrowo rozwinąć i odczytać niemal cały zwój z Herkulanum
16 lipca 2026, 10:50Gdy w 79 roku n.e. wybuchł Wezuwiusz w jeden z willi w Herkulanum znajdowała się biblioteka licząca setki zwojów papirusu. Wysoka temperatura zwęgliła materiał i zwoje przetrwały do dziś jako jedyny wielki kompletny księgozbiór starożytności. Bibliotekę odkryto już w XVIII wieku, jednak rozwinięcie zwęglonego papirusu niemal zawsze kończyło się jego zniszczeniem.
