Od 20 000 lat żyją w tym samym miejscu. Orki u wybrzeży Japonii nie opuściły terenu przodków
22 sierpnia 2023, 10:16W czasie ostatniej epoki lodowej, przed około 20 000 lat, orki musiały opuścić swoje habitaty i znaleźć wody wolne od lodu. Badacze z Uniwersytetu Południowej Danii wykazali, że niektóre z nich znalazły takie miejsce w pobliżu Japonii i od tamtego czasu kolejne pokolenia ich potomków tam właśnie żyją. Na północnym Pacyfiku, w pobliżu wybrzeży Japonii i Rosji, żyje kilkanaście grup orek. Nie mają one ze sobą kontaktu, nie polują na te same zwierzęta, nie porozumiewają się tym samym dialektem, nie krzyżują się ze sobą. Jak to możliwe, skoro żyją tak blisko siebie i należą do tego samego gatunku?
U wybrzeży Sycylii zarejestrowano najbardziej energetyczne neutrino w historii
24 lutego 2025, 17:59Głęboko pod powierzchnią Morza Śródziemnego znajduje się niezwykła infrastruktura, wykrywacz neutrin KM3NeT. Jedna część znajduje się 30 km od południowych wybrzeży Francji, na głębokości ok. 2500 m i jest zoptymalizowana do pracy z neutrinami o energiach liczonych w gigaelektronowoltach (GeV). Część druga, KM3NeT-It, położona 100 km na wschód od południowych wybrzeży Sycylii, zlokalizowana 3500 m pod powierzchnią, wykrywa neutrina z zakresu tera- i petaelektronowoltów (TeV, PeV). Zarejestrowano tam najbardziej energetyczne neutrino. Jego energia sięgała 220 PeV.
Pracuj przy akceleratorze! UJ wydał planszówkę o polskim synchrotronie SOLARIS
19 lutego 2026, 09:14Uniwersytet Jagielloński wydał grę planszową, dzięki której możemy poczuć się jak naukowiec z Narodowego Centrum Promieniowania Synchrotronowego SOLARIS. Planszówka to pierwsza w Polsce gra edukacyjna opowiadająca o działaniu akceleratorów cząstek, technikach badawczych i odkryciach, których można dokonać za pomocą promieniowania synchrotronowego. Twórcami gry są naukowcy z SOLARISA i nauczyciele, a sama gra zawiera scenariusze zajęć, dzięki którym można ją wykorzystać na lekcjach fizyki, chemii, biologii, jak i w czasie wolnym poza lekcjami.
Zagrożone krokodyle
27 listopada 2006, 17:38Ocieplenie klimatu zdecydowanie nie sprzyja samcom krokodyli i ostatecznie w niektórych rejonach może doprowadzić do wyginięcia populacji.
Hibernacja zatrzymuje zegar biologiczny
22 sierpnia 2007, 14:19Biolodzy uważają, że zegar biologiczny zatrzymuje się na czas zimowej hibernacji. Zjawisko to zaobserwowano u chomików europejskich (Cricetus cricetus). To największy gatunek tych gryzoni, rzadko hodowany w niewoli.
Papier wielokrotnego użytku
30 kwietnia 2008, 09:52W należącym do Xeroksa Palo Alto Research Center (PARC) powstał papier do drukarek, który można wielokrotnie używać. Zawiera on specjalne molekuły, które reagują na ultrafioletowe światło emitowane przez listwę drukującą drukarki.
Nie widzi, ale nie do końca
21 października 2008, 10:25Mimo że krety do tego stopnia przystosowały się do podziemnego trybu życia, iż mają permanentnie zamknięte powieki, nadal umieją odróżnić dzień od nocy (BMC Biology).
Napędzanie Słońcem
14 kwietnia 2009, 15:41Najbardziej obfitym i najłatwiej dostępnym źródłem odnawialnej energii jest Słońce. Jednak dotychczas, by wykorzystać jego potencjał, konieczne jest wykonanie wielu kroków pośrednich, które w efekcie pozwolą np. napędzać maszynę dzięki energii pozyskanej z naszej gwiazdy.
Niezwykłe zdjęcia Hubble'a
10 września 2009, 12:06NASA udostępniła pierwsze fotografie wykonane przez udoskonalony teleskop Hubble'a. Ulepszone narzędzie jest bardziej wrażliwe na światło i rejestruje fale od ultrafioletu do bliskiej podczerwieni. Teleskop jest teraz znacznie potężniejszy niż kiedykolwiek wcześniej - mówi Ed Weiler z NASA.
Wzbogać złotem swoje otoczenie
7 maja 2010, 10:25Tańsza elektronika, bardziej kolorowa farba, nieścierające się podeszwy butów, nowe katalizatory oczyszczające wodę, bardziej skuteczne leki - to wszystko obiecuje nam nowa technologia. Technologia zatapiania nanocząstek złota w tworzywach sztucznych.

