Supermasywna czarna dziura we wczesnym wszechświecie szybko przybiera na wadze
26 września 2025, 15:12W dobie niezmiennie ciekawych odkryć, szczególnie związanych z JWST, wracamy do fundamentalnych pytań dotyczących początków Wszechświata. W odległości 12,8 miliardów lat świetlnych od Ziemi znajduje się czarna dziura o masie około miliarda mas Słońca. Powstała zatem w czasie krótszym niż miliard lat po Wielkim Wybuchu. Dziurę odkryto przed dwoma laty, a dzięki teleskopowi Chandra wiemy, że zasila ona kwazar RACS J0320-35. Chandra pozwolił też stwierdzić, że czarna dziura rośnie w rekordowo szybkim tempie.
Bursztyn znad Bałtyku nie był pierwszym, który zaczął podbijać Europę
30 sierpnia 2018, 11:05Bursztyn to obok jadeitu czy obsydianu jeden z najstarszych materiałów wykorzystywanych przez człowieka w celach dekoracyjnych. Do dzisiaj jest on wysoko ceniony. Bursztyn bałtycki to materiał szeroko znany w Europie. Jednak, jak się okazuje, nie był on pierwszym bursztynem, który zaczął podbijać Stary Kontynent.
Wyjaśniono, czemu palenie zwiększa ryzyko ciąży pozamacicznej
3 lipca 2012, 11:37Palenie papierosów prowadzi do zmian w jajowodach, które przypominają środowisko macicy. Szczególnie ważne wydaje się zmniejszenie ekspresji genu BAD. Naukowcy z Centrum Zdrowia Reprodukcyjnego w Edynburgu uważają, że ich odkrycie w dużej mierze wyjaśnia związek między uzależnieniem od nikotyny a ciążą pozamaciczną.
Zmienia się układ sił w świecie nauki. Chiny szybko umacniają swoją pozycję
10 listopada 2025, 09:43Na czele międzynarodowych zespołów naukowych coraz częściej będą stali badacze z Chin, informują naukowcy z Uniwersytetów w Chicago i Wuhan. Amerykanie postanowili przewidzieć, jak zmieni się rozkład sił w światowej nauce w przyszłości. W tym celu najpierw wytrenowali model sztucznej inteligencji na 80 000 artykułów naukowych opublikowanych w najlepszych magazynach naukowych świata. Algorytm dowiadywał się z nich, kto był autorem pracy, kto stał na czele zespołu badawczego. Następnie przetestowano go na bazie danych OpenAlex, w której wymienionych jest niemal 6 milionów artykułów naukowych.
Najważniejsze podwodne znalezisko od 20 lat
25 września 2018, 07:27Archeolodzy natrafili w dystrykcie Lizbona na 400-letni wrak, który wg nich, jest najważniejszym podwodnym portugalskim odkryciem od 20 lat.
Flickrowe odkrycie
13 sierpnia 2012, 11:34Coraz częściej nowe gatunki są odkrywane w nietypowym dla nich środowisku - Internecie. W maju 2011 r. dr Shaun Winterton, entomolog z California Department of Food & Agriculture, przeglądał zdjęcia na Flickrze i przy jednym ze zbliżeń złotooka zorientował się, że owad wygląda inaczej niż wszystko, co dotąd znał - z tyłu skrzydeł widać było czarną kratkę z błękitnymi wypełnieniami.
W Pompejach nie było najlepiej z higieną. Dopiero akwedukt poprawił sytuację
14 stycznia 2026, 16:54Pompeje, zanim zostały pogrzebane przez erupcję Wezuwiusza, mogły poszczycić się liczącą setki lat historią. W tym czasie miejscowość przechodziła liczne zmiany. Część z nich dotyczyła systemu zaopatrzenia wodę oraz publicznych łaźni. Naukowcy z Uniwersytetów w Oxfordzie, Moguncji, Berlinie i Innsbrucku przyjrzeli się osadom węglanowym w studniach, łaźniach i akwedukcie Pompejów, co pozwoliło im określić, w jaki sposób zmieniała się higiena mieszkańców oraz jakość i źródła zaopatrzenia w wodę.
Gnu mają superwydajne mięśnie
26 października 2018, 10:37Gnu potrafią migrować w upale, nie pijąc nawet do 5 dni. Okazuje się, że zawdzięczają to m.in. superwydajnym mięśniom.
Falcon 9 nie wykonał drugiego z zaplanowanych zadań
9 października 2012, 10:10Wystrzelenie rakiety Falcon 9 z kapsułą Dragon przebiegło pomyślnie dla NASA, ale nie do końca pomyślnie dla firmy SpaceX, właściciela rakiety i kapsuły. Awaria jednego z silników spowodowała, że Falcon 9 nie wypełnił drugiego ze swoich zadań
Już Homo erectus zbierał kryształy. Również szympansy się nimi interesują
9 marca 2026, 11:03Około 780 000 lat temu pewien Homo erectus znalazł kryształ górski i zabrał go do jaskini. To najstarszy znany przykład interakcji przedstawicieli Homo z kryształami. Ale nie jedyny. W Chinach na stanowisku Zhoukoudian, obok szczątków H. erectus pochodzących sprzed co najmniej 600 tysięcy lat, znaleziono dwadzieścia kryształów kwarcu. W Indiach i Austrii kryształy odkryto w warstwie kultury aszelskiej. Zaś w RPA w jaskini Wonderwerk znaleziono kryształy w różnych warstwach sprzed 276–500 tysięcy lat. A co najważniejsze, żaden z tych kryształów nie był używany jako narzędzie, broń czy ozdoba. Z jakiegoś powodu Homo przynieśli je do swojego domu i tam przechowywali.
