Paradoksalna zależność: języki bardziej zróżnicowane tam, gdzie mniej zróżnicowane geny
6 maja 2026, 07:31Ludzkie języki w niezwykłym stopniu różnią się między sobą. Jedne stawiają czasownik na początku zdania, inne na końcu, jeszcze inne w środku. Jedne posługują się tonami, inne nie. Jedne opisują „palec” i „dłoń” tym samym słowem, inne mają odrębne pojęcia. Dlaczego ta różnorodność jest tak nierównomiernie rozłożona na mapie świata? Dlaczego jedne regiony są prawdziwymi mozaikami językowymi, a w innych dominuje jeden wzorzec? Odpowiedź, jak pokazują badania opublikowane właśnie na łamach PNAS, tkwi w genetyce mieszkańców poszczególnych obszarów.
Żarłoczne komórki powodują zapalenie
2 lipca 2008, 02:10Jednym z naturalnych sposobów radzenia sobie z głodem jest tzw. autofagia - proces, w którym komórki "pożerają" zawartość własnej cytoplazmy w celu uzyskania z niej energii lub elementów budulcowych. Zjawisko to zachodzi także podczas gruntownej "przebudowy" niektórych komórek, umożliwiając zmianę ich struktury. Okazuje się jednak, że w niekorzystnych okolicznościach proces ten może być także niezwykle groźny dla organizmu.
Makrofagi działają na korzyść bardzo wczesnych przerzutów raka piersi
3 stycznia 2018, 07:00Makrofagi, które rezydują w tkance piersi otaczającej przewody mleczne, pomagają komórkom wczesnego raka opuścić pierś i dotrzeć do innych części ciała. W pewnych przypadkach oznacza to zapoczątkowanie przerzutów jeszcze przed powstaniem pierwotnego guza.
Koralowce wędrują na północ
25 stycznia 2011, 19:01Artykuł opublikowany właśnie w Geophysical Research Letters to pierwszy dokument opisujący masową migrację... koralowców. Naukowcy z Centrum Światowych Badań Środowiskowych w Tsukubie zauważyli, że znajdujące się wokół Japonii koralowce zaczęły przesuwać się na północ.
Więź człowieka z psem jest zadziwiająco podobna niezależnie od szerokości geograficznej
2 lipca 2026, 06:58Gdy myślimy o psach, w głowie pojawia się obrazek znany z naszego kręgu cywilizacyjnego – pies czekający przy drzwiach, śpiący w łóżku z właścicielem, towarzyszący podczas spacerów. Tymczasem – jak przypominają naukowcy z Uniwersytetu Fryderyka Schillera w Jenie i Instytutu Antropologii Ewolucyjnej im. Maxa Plancka w Lipsku – taki model to niewielki wycinek globalnej rzeczywistości. Aż trzy czwarte psów na świecie nie żyje jak zachodnie zwierzęta domowe. Są zaprzęgane do pracy – polują, pilnują, żywią się resztkami, biegają swobodnie. A mimo to, jak pokazują badania opublikowane w Scientific Reports, więź łącząca je z ludźmi okazuje się zaskakująco podobna niezależnie od szerokości geograficznej.
Trawa w baku
31 lipca 2008, 11:18Naukowcy z University of Georgia poinformowali o opracowaniu technologii, która znacznie zwiększa wydajność produkcji biopaliw. Co ważne, nie są one produkowane z roślin służących ludziom jako pożywienie.
Więcej CO2 w atmosferze niekonicznie zwiększy pokrywę roślinną Ziemi
24 stycznia 2018, 13:00Przeciwnicy walki z globalnym ociepleniem uważają, że ludzkość nie powinna ograniczać emisji dwutlenku węgla do atmosfery chociażby dlatego, że więcej CO2 jest korzystne dla roślin, zatem możemy spodziewać się zwiększenia pokrywy roślinnej i większych plonów roślin uprawnych. Argument ten jest prawdziwy, ale bałamutny, gdyż nie oddaje całego problemu.
Pierwszy elektryczny Rolls-Royce
21 lutego 2011, 11:17Symbol motoryzacyjnego luksusu, firma Rolls-Royce, zaprezentuje w pełni elektryczny samochód swojej produkcji. Model Phantom 102EX będziemy mogli zobaczyć 1 marca podczas Geneva Motor Show.
Wyhoduj sobie dom
22 sierpnia 2008, 11:13Nadawanie żywym drzewom kształtów przedmiotów codziennego użytku (ang. pooktre lub arborsculpture) to dość stara sztuka ogrodnicza, ale profesorowie Yoav Waisel i Amram Eshel z Uniwersytetu w Tel Awiwie stworzyli 6 lat temu firmę Plantware, która uczyni z niej zieloną, i to dosłownie, gałąź przemysłu. Wg nich, ekoarchitektura to kwestia najwyżej 10 lat. W ten sposób można by uzyskać przystanki z dachami z prawdziwych liści czy domy zbudowane z elementów z żywych korzeni, które chroniłby przed trzęsieniami ziemi.
Tlenek węgla zwiększa wrażliwość bakterii na antybiotyk
22 lutego 2018, 11:57Tlenek węgla może zwiększać skuteczność antybiotyków. Dzięki niemu zwiększa się wrażliwość bakterii na leki.
