Niezwykły krzyżyk z Brandenburgii. Świadek wkraczania chrześcijaństwa na tereny Słowian
27 stycznia 2026, 08:24Minister nauki, badań i kultury Brandemburgii, Manja Schüle, poinformowała o dokonaniu niezwykłego odkrycia w pobliżu Poczdamu. Juliane Rangnow, zajmująca się amatorsko ochroną zabytków, znalazła wykonany z brązu niewielki krzyż z X/XI wieku. Nie jest to jednak odkrycie jak każde inne. Zabytek idealnie pasuje do formy, którą odkryto przed ponad 40 laty. Już samo znalezienie i średniowiecznej formy odlewniczej, i ozdoby wykonanej za jej pomocą jest czymś niezwykłym. Ponadto jest to znalezisko bardzo wczesne. Pokazuje, że już wówczas chrześcijaństwo w zamieszkanej głównie przez Słowian Brandenburgii chrześcijaństwo odgrywało istotną rolę.
Nasz mózg nie lubi księgowości. Jak wyjaśnia to zjawisko kognitywistyka i jak to zmienić?
14 lipca 2026, 14:25W 2011 roku Roy Baumeister i John Tierney opisali zjawisko, które nazwali ego depletion (wyczerpaniem ego), czyli ograniczoną pulą zasobów decyzyjnych, którą każdego dnia dysponuje ludzki umysł. Gdy pula się kurczy przez podejmowanie decyzji, przełączanie między zadaniami i tłumienie impulsów, kolejne decyzje są podejmowane gorzej albo w ogóle nie są podejmowane. Badania nad zmęczeniem decyzyjnym pokazują, że sędziowie wydają gorsze wyroki po południu, lekarze rzadziej przepisują właściwe leki pod koniec dyżuru, a właściciele firm odkładają obowiązki administracyjne na wieczór – i często już do nich nie wracają. Pytanie brzmi więc: jak temu zaradzić?
Dziecięca depresja i zaburzenia snu mają wspólne podłoże genetyczne
9 września 2006, 13:12Zaburzenia snu i depresja u dzieci mogą mieć wspólne podłoże genetyczne. Takie wyniki otrzymano w badaniach z udziałem bliźniąt.
Jak szklanka czy kieliszek wpływają na picie
30 grudnia 2006, 18:21Czy potrafimy prawidłowo ocenić ilość wypijanego płynu, bez względu na kształt szklanki czy kieliszka? Wydawałoby się, że tak, jednak nic bardziej mylnego. W dwóch badaniach, które objęły 167 ludzi, wykazano, iż zarówno dzieci, jak i dorośli wypijają więcej soku czy innych płynów z wysokich szklanek z wąskim dnem niż z niskich o szerokim. Są przy tym przekonani, że jest dokładnie na odwrót.
Chłopiec z autyzmem mówi dzięki papudze
21 kwietnia 2007, 05:43Dylan Hargreaves, czteroletni chłopiec autystyczny, który nie wypowiedział dotąd ani jednego słowa, zaczął mówić dzięki skrzydlatemu ulubieńcowi rodziny: arze o imieniu Barney.
Jeden skręt z marihuany to dla płuc odpowiednik 5 papierosów
31 lipca 2007, 10:46Wypalenie jednego skręta z marihuany wpływa na płuca tak samo jak spalenie 5 zwykłych papierosów.
Jeden na ośmiu dorosłych ma nieprawidłowo zbudowany mózg
2 listopada 2007, 11:57Zgodnie z wynikami najnowszych holenderskich badań, u 13% dorosłych ludzi w budowie mózgu występują pewne nieprawidłowości. Naukowcy sądzą, że najprawdopodobniej są one "nieszkodliwe".
Sny z playbacku
26 lutego 2008, 16:05Fernando Orellana i Brendan Burns to ojcowie robota, który odtwarza ludzkie sny. Sleep Waking wykorzystuje nagranie fal mózgowych i ruchów gałek ocznych w fazie snu REM. By mu je dostarczyć, Orellana spędził noc w The Albany Regional Sleep Disorders Center.
Gruchot, a taki cenny
12 czerwca 2008, 10:38Dlaczego rozstanie ze swoją własnością, nawet jeśli jest to wiekowy i mocno podniszczony przedmiot, bywa tak bardzo bolesne? Czemu stary dom jest tak cenny, mimo że nadaje się do kapitalnego remontu? By odpowiedzieć na to pytanie, psycholodzy zbadali za pomocą rezonansu magnetycznego mózgi osób doświadczających efektu darowizny (Neuron).
Przepłacają, bo boją się porażki
26 września 2008, 08:33Strach przed przegraną skłania uczestników aukcji do przepłacania – wskazują wyniki funkcjonalnego rezonansu magnetycznego (Science).
